Κοινωνιολογία του Φασισμού [Σεμινάριο]

Στο σεμινάριο αυτό εξετάζουμε τις κοινωνικές και ιστορικές παραμέτρους που ανέδειξαν και κατέστησαν το Φασισμό στη διάρκεια του Μεσοπολέμου κυρίαρχη πολιτική δύναμη τόσο στη Γερμανία όσο και στην Ιταλία και αλλού. Στο επίκεντρο του μαθήματος θα είναι τόσο οι κοινωνικές-οικονομικές συνθήκες που προλείαναν το έδαφος (συγκεντροποίηση της παραγωγής, ανισομερής ανάπτυξη, ανεργία κ.λπ.) για την επικράτηση των φασιστικών κινημάτων όσο και οι ιδεολογικοί και πολιτικοί παράγοντες που ευνόησαν αυτή την εξέλιξη (κρίση του φιλελευθερισμού, οικονομική κρίση κ.λπ.). Εντούτοις η δυναμική των φασιστικών κινημάτων δεν μπορεί να εξηγηθεί πειστικά αν δεν εξεταστεί η ίδια η κοινωνική τους βάση αλλά και οι λειτουργίες που εκ των πραγμάτων αυτά επιτέλεσαν. Επομένως η διερεύνηση της σχέσης ανάμεσα στο Φασισμό και τις κοινωνικές τάξεις και πρωτίστως με την μικροαστική τάξη και τα αγροτικά στρώματα με υπόβαθρο πάντα την ηγεμονία του χρηματιστικού κεφαλαίου, συνιστά sine qua non για την ερμηνεία του φασιστικού φαινομένου. Αναλύοντας αυτή τη σχέση θα κατανοήσουμε την πληβειακή βάση και την «αντικαπιταλιστική» ρητορική του Φασισμού, καθώς και το αίτημα για την εθνική παλιγγενεσία και την παλινόρθωση της «Λαϊκής Κοινότητας» (Völkische Gemeinschaft). Μέσα από την ανατομία του φασιστικού φαινομένου που θα βασίζεται εν πολλοίς στη συγκριτική προσέγγιση του Φασισμού θα επιχειρηθεί η μεθοδολογική διαφοροποίηση ανάμεσα στο Φασισμό, την ακροδεξιά και τα αυταρχικά καθεστώτα αλλά και η γενεαλογική σχέση ανάμεσα σε προφασιστικά, φασιστικά και μετα(νεο)φασιστικά μορφώματα.